Emnevisning

  • Generelt

  • Giellabádji

    Giellabajis barggat riektačállimiin ja grammatihkain.

  • Stávvaljuohkin

     

    Sániid sáhttá juohkit stávvaliidda

    Gir-ji – girj-jit

    n-ná – má-nát 

     

    Stávvalrádji: go juogát sáni stávvaliidda, de álgá maŋitstávval konsonánttain. 

    Beav-di – beavd-dit

    Olm-moš – olb-mot

     

    Bargobihttá: stávvaljuohkin

     

  • Diftoŋŋa

     

    Diftoŋŋa lea jietnadat maid čállit guvttiin vokálain. 

    Čállingielas leat njeallje diftoŋŋa: ieeauooa

     

     

     Bargobihttá 1: Diftoŋŋa

    Diftoŋŋat rivdet monoftoŋŋan

     

    Dán láhkai rivdet:

     

    Bargobihttá 2: Diftoŋŋa


    Guovddáškonsonánttat ja daid molsašumit

     

    Guovddáškonsonánttat leat dat konsonánttat mat leat vuosttaš, nuppi, goalmmát ja njealját stávvala gaskkas. 

    Oabbá – oab-bá

    Muitalus – mui-ta-lus

    Geahččaleapmi – geahč-ča-leap-mi

    Konsonántačoahkit / guovddáškonsonánttat sáhttet molsašuvvat go sátni sojahuvvo. Daid molsašumiid gohčodit dássemolsašupmin.

      

     

    Bargobihttá: Guovddáškonsonánttat ja daid molsašumit 

  • Vearbbat

     

    Vearbbat (dahkansánit) muitalit ahte juoga dáhpáhuvvá dahje muitalit dili birra.

    Áhčči njoarosta

    Ánne čuoigá

    Eadni bassá

    Ásllat borrá

     

    Infinitiiva

    Infinitiiva lea vearbba vuođđohápmi. Go ozat sániid sátnegirjjis, de leat sánit čállon infinitiivahápmái; goarrut, vázzit, borrat čuoigat, čállit.

    Infinitiivahámi geažus lea –t: borrat, goarrut, viežžat.

    Infinitiiva hámi gávnnat go bijat: mun ferten + ve

    Omd.:  mun ferten + borrat

     

    Bárrastávvalvearba

    Bárrastávvalvearbbat leat vearbbat main leat 2 – 4 – 6… stávvala infinitiivvas.

    Bárrastávvalvearbbat:  vázzit, goarrut, čállit

     

    Bárahisstávvalvearba

    Bárahisstávvalvearbbat leat vearbbat main leat 1 – 3 – 5… stávvala infinitiivvas. 

    Bárahisstávvalvearbbat: muitalit, veahkehit, ráhkadit

     

    Preseansa (dálá áigi)

    Elle goarru

    Eadni čállá

    Mánná čierru

     

  • Persovdnapronomen

     

    Persovdnapronomen lea dakkár sátni mii geavahuvvo nuppi sáni sajis.

    Go muitala juoidá muhtima birra, dalle ii geavat nama.

    Omd.: